Jeśli Twoje dane mogły trafić do wycieku – np. z systemu gabinetowego Medyc, o którym informowano we wrześniu 2026 r. – najważniejsze kroki to: zastrzec numer PESEL (w aplikacji mObywatel trwa to kilka minut i jest bezpłatne), ustawić alerty o próbach wzięcia kredytu na Twoje dane, zachować szczególną ostrożność wobec SMS-ów, maili i telefonów powołujących się na wyciek oraz zmienić hasła tam, gdzie się powtarzają. Zastrzeżenie PESEL można w każdej chwili cofnąć, także na określony czas.
Co wiadomo o wycieku z systemu Medyc
- Medyc to oprogramowanie gabinetowe firmy Qbusoft, używane m.in. przez przychodnie i gabinety lekarskie.
- Firma poinformowała, że 9 września 2026 r. wykryła incydent bezpieczeństwa, w którym przestępcy pozyskali dane pacjentów, i że zgłosiła go do UODO.
- Według informacji przekazanych przez jedną z placówek korzystających z systemu pozyskane dane obejmowały m.in. numery PESEL.
- Osoby podające się za sprawców twierdziły, że wyciek dotyczy około 5 mln osób. Firma nie podała liczby osób, których dotyczy naruszenie.
- Pod koniec września 2026 r. firma przekazywała, że kradzieży danych medycznych nie potwierdzono.
W 2026 r. informowano też o incydentach dotyczących innych systemów i placówek medycznych. Dlatego poniższe kroki warto wykonać niezależnie od tego, czy dostałeś powiadomienie z konkretnej przychodni.
Jak zastrzec PESEL – krok po kroku
W aplikacji mObywatel
- Otwórz aplikację mObywatel i zaloguj się.
- Wybierz usługę Zastrzeż PESEL.
- Potwierdź zastrzeżenie. Status zmienia się od razu.
Na stronie mObywatel.gov.pl
Zaloguj się profilem zaufanym, e-dowodem lub przez bankowość elektroniczną i wybierz tę samą usługę.
W urzędzie gminy
Możesz też przyjść do dowolnego urzędu gminy z dowodem osobistym lub paszportem i złożyć wniosek o zastrzeżenie.
| Koszt | bezpłatnie |
|---|---|
| Czas | od razu |
| Cofnięcie | w dowolnym momencie, bezterminowo albo czasowo – z automatycznym ponownym zastrzeżeniem w wybranym dniu i godzinie |
| Pomoc | infolinia +48 42 253 54 60 |
Co daje zastrzeżenie PESEL
Od 1 czerwca 2024 r. banki i inne instytucje finansowe mają obowiązek sprawdzać, czy numer PESEL jest zastrzeżony, np. przy zawieraniu umowy kredytu lub pożyczki. Zastrzeżenie utrudnia więc wzięcie zobowiązania na cudze dane.
Zastrzeżony PESEL nie przeszkadza w codziennych sprawach: możesz zarejestrować się do lekarza, zrealizować receptę, wypłacić pieniądze z bankomatu, zrobić przelew, wyjechać za granicę i załatwiać sprawy urzędowe. Gdy sam chcesz wziąć kredyt, wystarczy na chwilę cofnąć zastrzeżenie.
Co jeszcze zrobić po wycieku danych
- Alerty kredytowe. Biura informacji kredytowej i gospodarczej oferują powiadomienia o zapytaniach kredytowych na Twoje dane – to dodatkowa warstwa ochrony obok zastrzeżenia PESEL.
- Ostrożność wobec wiadomości. Nie klikaj w linki z SMS-ów i maili „w sprawie wycieku”, nie podawaj haseł, kodów z SMS ani danych karty. Prawdziwa placówka nie poprosi o nie w wiadomości.
- Hasła i logowanie dwuetapowe. Zmień hasła, które się powtarzają, i włącz weryfikację dwuetapową w poczcie i banku.
- Dowód osobisty. Jeśli podejrzewasz, że ktoś ma skan Twojego dowodu, możesz go unieważnić i wyrobić nowy.
- Monitoruj konto. Regularnie przeglądaj historię rachunku i zgłaszaj bankowi nieznane operacje.
Gdzie zgłosić podejrzaną wiadomość lub oszustwo
- podejrzane SMS-y można przesłać na numer 8080 (CERT Polska),
- incydenty i podejrzane strony – przez formularz na stronie incydent.cert.pl,
- próbę wyłudzenia lub kradzież tożsamości – na policję.
O innych sposobach na ochronę pieniędzy pisaliśmy m.in. w tekście o bezpiecznym płaceniu BLIK-iem.
Najczęstsze pytania
Jak sprawdzić, czy moje dane wyciekły z Medyc?
Placówki medyczne, które korzystały z systemu, powinny informować pacjentów o naruszeniu. Jeśli leczysz się w przychodni lub gabinecie prywatnym, możesz zapytać tam bezpośrednio, z jakiego systemu korzystają i czy incydent Cię dotyczy.
Czy zastrzeżenie PESEL coś kosztuje?
Nie. Zastrzeżenie i jego cofnięcie są bezpłatne.
Czy z zastrzeżonym PESEL pójdę do lekarza?
Tak. Zastrzeżenie nie blokuje rejestracji do lekarza ani realizacji recept.
Czy mogę zastrzec PESEL dziecka lub rodzica?
Tak – rodzic lub opiekun prawny może to zrobić w imieniu dziecka lub podopiecznego, w urzędzie gminy lub przez internet.
Stan na 30 października 2026 r. Źródła: gov.pl – zastrzeż swój numer PESEL, CyberDefence24 – stanowisko firmy Medyc.